Takahiro Iwasaki – Castle in the air (2011)

 

In en op een tiental blankhouten boekenkastjes staan wat paperbacks op uiterst onwaarschijnlijke en wankele wijze opgestapeld. Bovenop de boeken bevinden zich hijskraantjes van zo’n tien centimeter hoog, met touwtjes eraan die ook weer aan de boeken bevestigd zijn. Zo wordt de suggestie gewekt dat die kraantjes de boeken zo merkwaardig op elkaar hebben doen stapelen. Het is net alsof er in de ruimte een zelfregulerend systeem aan de gang is waar mensen geen deel van uitmaken. Tectonic Model (2009) is een installatie van Takahiro Iwasaki (Hiroshima, 1975, waar hij woont en werkt).

 

Iwasaki creëert met zijn multimediale installaties complete, uiterst poëtische werelden op microniveau. Het zijn stedelijke miniatuurlandschappen die enerzijds verwijzen naar Aziatische tradities – in de eerste plaats die van de miniaturen – en anderzijds naar de architectonische constructie van de wereld.

Ze zijn gemaakt van alledaagse gebruiksvoorwerpen zoals handdoeken, potloden, bladwijzers en boeken. Vaak worden de objecten ontleed en worden delen ervan gebruikt om de installatie mee op te bouwen; het lood uit potloden bijvoorbeeld, of de bladwijzers uit boeken en de draden waarmee handdoeken zijn gemaakt. De materialen zijn herkenbaar, waardoor ze talloze associaties met het dagelijks leven oproepen, maar tegelijkertijd horen ze nu bij een ander universum.

 

Kleurrijk en ronduit lieflijk is het werk Out of Disorder (Complex) (2008). Het bestaat uit een bonte verzameling badlakens die slordig op een hoopje bij elkaar op de grond liggen. Uit elke handdoek rijst een torentje op dat het midden houdt tussen een elektriciteitsmast, de Eiffeltoren en een Aziatische tempel. De bouwwerkjes zijn gemaakt van draadjes van de textiel waarop ze rusten en hebben logischerwijs dezelfde kleur. In een extreem bewerkelijk proces zijn de complexe structuren van de torentjes heel zorgvuldig en precies uitgewerkt. Net als Iwasaki’s overige installaties is het werk zeer kwetsbaar, zo delicaat dat het eruit ziet alsof het bij het eerste zuchtje wind in elkaar zal storten.

 

Door het miniatuurformaat en de verfijning gaat er rust uit van Iwasaki’s werk. Het staat lijnrecht tegenover kunst van het grote gebaar. Een contemplatieve sfeer ademen de zogenaamde Reflection Models: Japanse tempels van licht cipressenhout die aan onzichtbare touwtjes aan het plafond hangen waardoor ze in de lucht lijken te zweven. De bovenste en onderste helft van de tempels spiegelen elkaar exact alsof de reflectie van het religieuze bouwwerk in water materie is geworden.

 

In Edinburgh Castle on the Bin Bag (2008) bouwde Iwasaki bovenop een openstaande, volle vuilniszak met glanzend zwartgeschilderd karton het kasteel na, heel gedetailleerd, compleet met raampjes en vlaggenmast. Ondanks de negatieve connotaties met de vuilniszak en de gitzwarte kleur, is het werk betoverend. Dat heeft te maken met het kleine formaat maar evenzeer doordat de sculptuur vrij letterlijk een – buitengewoon subtiel en fragiel – wereld op zich schept.

 

Dit werk stond model voor Iwasaki’s bijdrage aan Lustwarande ’11, net buiten het bereik van het publiek bovenop een boomtak. Iwasaki bouwde ook hier een kasteel, het oorspronkelijke kasteel van Tilburg, bestudeerd vanaf een afbeelding op internet, op een vuilniszak. Maar hier vervaardigde hij ook het bouwsel zelf van een soortgelijke plastic zak zodat het kasteeltje en zijn omgeving als één kunstmatig geheel uit de levende boom lijkt te ontspruiten.

 

Manon Braat